Luật chơi Mậu Binh

Mậu Binh là gì?

Mậu Binh, còn gọi là binh xập xám hay binh 13 lá, là trò bài xếp quen thuộc của người Việt, nhất là ở miền Nam. Mỗi người nhận 13 lá rồi tự xếp thành ba chi: chi đầu 5 lá, chi giữa 5 lá và chi cuối 3 lá. Chi đầu phải mạnh nhất, chi cuối yếu nhất.

Khi mọi người xếp xong, bài được lật ra và so từng chi với từng người: chi đầu với chi đầu, chi giữa với chi giữa, chi cuối với chi cuối. Thắng một chi ăn 1 chi, thắng bằng bài lớn thì được thưởng chi. Thắng cả ba chi là sập 3 chi, ăn gấp đôi; sập cả bàn là sập làng, ăn gấp ba.

Xếp sai thứ tự là binh lủng, thua trắng. Còn nếu chia trúng bài đẹp như sảnh rồng hay lục phé bôn, bạn được báo mậu binh tới trắng và ăn luôn, khỏi so chi. Trang này ghi đúng luật mậu binh mà bs.fyi đang dùng, với các con số cụ thể và ví dụ.

Cùng một trò, mỗi nơi một luật: Chinese Poker (English) · Capsa Susun · 十三支

Luật mậu binh tóm tắt

Số người

2 đến 4 người; ghế trống có máy chơi thay

Bộ bài

52 lá, không có lá phăng teo (joker); mỗi người 13 lá. Bàn 2 hoặc 3 người thì phần bài dư không dùng

Ba chi

Chi đầu 5 lá, chi giữa 5 lá, chi cuối 3 lá

Thứ tự chi

Chi đầu ≥ chi giữa ≥ chi cuối. Xếp ngược là binh lủng

Lá bài

A lớn nhất, rồi K, Q, J, 10 … 2. Không xét chất: bài bằng nhau thì hòa

Sảnh

10-J-Q-K-A lớn nhất, A-2-3-4-5 lớn thứ nhì

Ăn chi

Thắng mỗi chi được 1 chi, hoặc số chi thưởng nếu thắng bằng bài lớn

Sập 3 chi

Thắng cả ba chi với một người: số chi giữa hai người nhân đôi

Sập làng

Sập tất cả mọi người (bàn từ 3 người): nhân ba với từng người

Binh lủng

Thua cả ba chi với mọi người và đền như bị sập

Tới trắng

13 lá thành bài đặc biệt: báo mậu binh, ăn luôn từ 3 đến 26 chi mỗi người

Một trận

10 ván (hoặc 5 ván); ai nhiều chi nhất thì thắng

Cách chơi mậu binh từng bước

1. 1

   Chia bài

   Mỗi người nhận 13 lá từ bộ bài 52 lá. Ở bs.fyi, bàn 2 đến 4 người; ghế trống có máy ngồi.

2. 2

   Xếp ba chi

   Mọi người cùng xếp một lúc: 5 lá ở chi đầu, 5 lá ở chi giữa, 3 lá ở chi cuối. Chi đầu phải lớn hơn hoặc bằng chi giữa, chi giữa lớn hơn hoặc bằng chi cuối.

3. 3

   Báo mậu binh nếu có

   Nếu 13 lá của bạn là bài tới trắng (sảnh rồng, đồng màu, lục phé bôn, ba thùng…), bạn được báo mậu binh và ăn luôn, không cần so chi.

4. 4

   So chi

   Lật bài, so từng chi với từng người: chi cuối với chi cuối, chi giữa với chi giữa, chi đầu với chi đầu. Chi nào lớn hơn thì thắng chi đó; bằng nhau thì hòa.

5. 5

   Tính chi

   Thắng mỗi chi được 1 chi, hoặc chi thưởng nếu thắng bằng bài lớn như tứ quý hay xám chi cuối. Thắng cả ba chi với một người là sập 3 chi, nhân đôi; sập cả bàn là sập làng, nhân ba.

6. 6

   Hết trận

   Chơi 10 ván (hoặc 5 ván nếu chọn trận ngắn). Ai được nhiều chi nhất thì thắng; chi người này ăn là chi người khác thua, nên tổng cả bàn luôn bằng 0.

Thứ tự bài và các bộ bài trong mậu binh

Lá bài xếp từ lớn đến nhỏ: A, K, Q, J, 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2. Chất (bích, chuồn, rô, cơ) <strong>không bao giờ</strong> được xét: hai bộ bài giống hệt nhau về số thì hòa.

Chi đầu và chi giữa có 5 lá nên có đủ chín loại bài dưới đây. Chi cuối chỉ có 3 lá nên chỉ có mậu thầu, đôi hoặc xám; ba lá liên tiếp hay ba lá cùng chất ở chi cuối vẫn chỉ tính là mậu thầu.

Riêng ở mậu binh, sảnh <strong>A-2-3-4-5</strong> (sảnh hạ, sảnh nhỏ) là sảnh <strong>lớn thứ nhì</strong>: chỉ thua 10-J-Q-K-A (sảnh thượng) và lớn hơn 9-10-J-Q-K, rồi đến các sảnh khác theo lá cao nhất, nhỏ nhất là 2-3-4-5-6. Thùng phá sảnh cũng xếp như vậy.

Hai bộ bài cùng loại thì so theo số: đôi so đôi trước rồi đến các lá lẻ; thú so đôi lớn, rồi đôi nhỏ, rồi lá lẻ; xám và cù lũ so bộ ba; thùng và mậu thầu so từ lá cao nhất xuống.

Thùng phá sảnh

5 lá liên tiếp cùng chất, ví dụ 6♥ 7♥ 8♥ 9♥ 10♥. Lớn nhất là 10-J-Q-K-A cùng chất

Tứ quý

4 lá cùng số, ví dụ 9♠ 9♣ 9♦ 9♥ + 1 lá bất kỳ

Cù lũ

Một bộ ba và một đôi, ví dụ Q Q Q 5 5

Thùng

5 lá cùng chất, không liên tiếp

Sảnh

5 lá liên tiếp khác chất, ví dụ 7 8 9 10 J

Xám (sám cô)

3 lá cùng số; ở chi cuối gọi là xám chi cuối

Thú

Hai đôi, ví dụ J J 4 4 + 1 lá

Đôi

2 lá cùng số

Mậu thầu

Không có bộ nào, so lá cao nhất

Cách xếp ba chi và binh lủng

Chi đầu (chi 1) và chi giữa (chi 2) mỗi chi 5 lá, chi cuối (chi 3) có 3 lá. Quy tắc duy nhất: <strong>chi đầu lớn hơn hoặc bằng chi giữa, chi giữa lớn hơn hoặc bằng chi cuối</strong>. Chi cuối 3 lá được so với chi giữa 5 lá theo đúng thứ tự trên, từng lá một.

Xếp sai thứ tự là <strong>binh lủng</strong>. Người binh lủng thua trắng: thua cả ba chi với mọi người không binh lủng, và đền như bị sập 3 chi (nhân đôi), hoặc nhân ba nếu người kia sập làng. Thưởng chi của người kia vẫn được tính, còn người binh lủng không được thưởng gì. Hai người cùng binh lủng thì hòa với nhau.

So chi và cách tính chi

Bài của bạn được so <strong>riêng với từng người</strong> trong bàn. Với mỗi người, so chi đầu với chi đầu, chi giữa với chi giữa, chi cuối với chi cuối. Thắng chi nào bạn ăn 1 chi, hoặc chi thưởng nếu thắng bằng một trong các bộ ở bảng thưởng chi. Thua chi nào bạn trả đúng số chi mà chi của người kia đáng giá. Hai chi bằng nhau thì hòa, không ai ăn.

Chi người này ăn chính là chi người kia thua, nên cộng cả bàn lại luôn bằng 0. Điểm có thể âm.

Bảng thưởng chi

Thắng một chi bằng các bộ dưới đây thì được ăn số chi trong bảng thay cho 1 chi. Thua chi đó trước các bộ này thì phải trả đúng số chi ấy. Thưởng chi chỉ tính khi <strong>thắng</strong> chi đó: tứ quý chi đầu mà gặp thùng phá sảnh của người kia thì vẫn thua 5 chi.

Xám chi cuối

3 chi

Cù lũ chi giữa

2 chi

Tứ quý chi giữa

8 chi

Thùng phá sảnh chi giữa

10 chi

Tứ quý chi đầu

4 chi

Thùng phá sảnh chi đầu

5 chi

Các bộ khác

1 chi

Sập 3 chi và sập làng

Thắng cả ba chi với một người là <strong>sập 3 chi</strong>: toàn bộ số chi giữa hai người, kể cả chi thưởng, được nhân đôi. Chỉ cần một chi hòa là không sập.

Ở bàn từ 3 người trở lên, nếu bạn sập 3 chi <strong>tất cả</strong> mọi người thì là <strong>sập làng</strong>: nhân ba thay cho nhân đôi, với từng người. Bàn 2 người không có sập làng.

Người binh lủng tính như bị sập, nên sập một người binh lủng cũng được tính khi xét sập làng.

Mậu binh tới trắng

Nếu 13 lá vừa chia đã thành một trong các bộ dưới đây, bạn được <strong>báo mậu binh</strong> và ăn luôn số chi trong bảng từ mỗi người khác, dù họ xếp bài thế nào. Chỉ người cũng báo mậu binh với bộ lớn hơn mới thắng bạn (và ăn bạn theo bộ của họ); cùng một bộ thì hòa. Bảng xếp từ lớn đến nhỏ.

Chi tới trắng không nhân với sập 3 chi hay sập làng. Trong lục phé bôn, tứ quý tính là hai đôi. Với ba thùng và ba sảnh, chi cuối là 3 lá cùng chất hoặc 3 lá liên tiếp (A-2-3 và Q-K-A cũng tính).

Rồng cuốn

Sảnh rồng đồng hoa: A đến K, cả 13 lá cùng chất. 26 chi

Sảnh rồng

13 lá đủ 13 số từ A đến K. 13 chi

Đồng màu

Cả 13 lá cùng màu (toàn đỏ hoặc toàn đen). 13 chi

Đồng màu 12 lá

12 trong 13 lá cùng màu. 13 chi

5 đôi 1 xám

Năm đôi và một bộ ba. 6 chi

Lục phé bôn

Sáu đôi và một lá lẻ. 3 chi

Ba thùng

Mỗi chi đều là thùng; chi cuối 3 lá cùng chất. 3 chi

Ba sảnh

Mỗi chi đều là sảnh; chi cuối 3 lá liên tiếp. 3 chi

Luật riêng trên bs.fyi

Mậu binh mỗi nơi tính một kiểu. Đây là những điểm bs.fyi chọn, để bạn biết trước khi vào bàn.

Mẹo chơi mậu binh

• •Lo không binh lủng trước đã. Binh lủng là thua trắng và đền như bị sập. Trước khi chốt, nhìn lại một lượt: chi đầu có lớn hơn chi giữa, chi giữa có lớn hơn chi cuối không.
• •Đừng dồn hết bài mạnh vào chi đầu. Chi đầu tứ quý mà chi giữa mậu thầu thì dễ thua hai chi kia. Ba chi cân nhau thường ăn được nhiều người hơn và tránh bị sập.
• •Chi cuối có đôi là quý. Chi cuối của đa số người chỉ là mậu thầu hoặc đôi nhỏ. Một đôi từ 10 trở lên ở chi cuối thắng rất thường xuyên.
• •Nhớ thưởng chi khi chia bài. Tứ quý đặt ở chi giữa được 8 chi, ở chi đầu chỉ 4 chi. Nếu chi đầu vẫn đủ mạnh, đưa tứ quý hoặc cù lũ xuống chi giữa để ăn nhiều hơn.
• •Tận dụng sảnh A-2-3-4-5. Ở mậu binh sảnh này lớn thứ nhì, chỉ thua 10-J-Q-K-A. Đừng xem nó là sảnh nhỏ như luật Chinese Poker quốc tế.
• •Bàn đông thì chơi an toàn. Bàn 4 người, bị một người sập là mất gấp đôi. Xếp sao cho chi yếu nhất của bạn không quá yếu thường tốt hơn là đánh cược một chi thật mạnh.
• •Xem kỹ trước khi báo mậu binh. Lục phé bôn hay ba thùng chỉ được 3 chi. Nếu bài đó xếp ra được tứ quý chi giữa hay có khả năng sập làng, đánh bình thường có khi ăn nhiều hơn.
• •Dùng Xếp tự động làm điểm xuất phát. Bấm Xếp tự động để xem cách xếp gợi ý, rồi thử đổi vài lá giữa các chi để xem tên bộ bài thay đổi ra sao.

Câu hỏi thường gặp về mậu binh